Sốt phát ban là từ chỉ các dạng sốt có kèm nổi ban trên cơ thể. Bệnh sốt phát ban ở người lớn thường được nhầm lẫn nhiều nhất với bệnh sởi, một bệnh nặng hơn nhiều. Bệnh sốt phát ban rất thông thường, hầu như em bé nào cũng từng bị qua.

Sốt phát ban ở người lớn

Sốt phát ban ở người lớn

Bệnh sốt phát ban thường là con siêu vi human herpes 6 (HHV6). Nhưng bệnh này cũng có thể do con human herpes 7 (HHV7) gây ra. Những con siêu vi này có liên hệ tới những con siêu vi gây ra bệnh lở miệng cold sore và bệnh herpes ở bộ phận sinh dục.

Triệu chứng sốt phát ban ở người lớn

Khi bệnh nhân tới viện khám với lý do sốt có kèm với nổi ban, bác sĩ sẽ căn cứ vào những triệu chứng cụ thể trên lâm sàng và các xét nghiệm cận lâm sàng để loại trừ những bệnh có thể có những diễn biến nguy hiểm tới tính mạng người bệnh cũng như những bệnh cần phải điều trị trong nội viện.

Nếu các triệu chứng của người bệnh cho thấy bệnh nhân không có các rối loạn nghiêm trọng về các cơ quan nội tạng, không có các dấu hiệu của bệnh lý nguy hiểm và chỉ số xétnghiệm máu chỉ ra rằng bệnh nhân chỉ bị nhiễm virut gây phát ban đơn thuần như:

  • Ban chỉ nhỏ li ti như đầu tăm, không đặc hiệu để nghĩ đến các bệnh lý nguy hiểm nhưsởi, giang mai, lupus ban đỏ
  • Bệnh nhân hết sốt sau khi ban mọc,
  • Không có đau đầu, không nôn, gan và lách không to, tim phổi bình thường, đại tiểu tiện không có máu, mủ,
  • Xét nghiệm máu không thấy bạch cầu trung tính tăng cao, bạch cầu lymphô xuống quá thấp dưới 4000/mlmáu, dấu hiệu cô đặc máu không có, dấu hiệu dây thắt (đánh giá tình trạng xuất huyết) không có
  • Mạch, huyết áp bệnh nhân bình thường
  • Sơ bộ các chỉ số chức năng gan, thận ở mức bình thường

Thì có thể được chẩn đoán là bệnh nhân có sốt phát ban lành tính và cho phép bệnh nhân được điều trị tại nhà, vì nếu ở trong viện khi không cần thiết phải điều trị nội viện sẽ làm cho bệnh nhân có thể lây nhiễm thêm những bệnh khác…

Tuy nhiên việc điều trị tại nhà muốn có kết quả tốt, nhất thiết phải tuân thủ y lệnh của bác sĩkhông nên tự ý thay đổi thuốc hoặc dùng không đúng theo chỉ dẫn.

Có khoảng 10-40% các trường hợp có mang virus mà không có biểu hiện lâm sàng nên rất khó tránh. Sau khi hít phải các chất tiết có mang virus, một thời gian sau, bệnh nhân thấy mệt mỏi, đau đầu, viêm kết mạc mắt, ho, sổ mũi, đau họng. Những biểu hiện này rất giống như cảm cúm. Ngay sau đó các hạch ở sau tai, cạnh cổ sưng to, đau, rồi trên da xuất hiện các dát đỏ bằng phẳng với mặt da và các sẩn màu đỏ, nhỏ li ti trông giống như ban sởi. Ngày đầu các ban mọc ở mặt rồi lan dần xuống thân mình, các chi và nhanh chóng lan ra toàn thân. Sang ngày thứ 2 các ban b t đầu nhạt màu dần.

Ngày thứ 3, các ban bi n mất hoàn toàn không để lại sẹo, không để lại vết thâm. Điều này giúp phân biệt với các ban do dị ứng thuốc, vì khi bệnh nhân có triệu chứng viêm họng và sốt thì thường hay được dùng thuốc kháng sinh, khi có ban đỏ lại nghĩ là do dị ứng thuốc. Trong trường hợp này, ban đỏ thường không hết nhanh như vậy mà càng ngày càng tăng lên nếu không dừng thuốc và bệnh nhân thường rất ngứa.

Kèm theo với các ban đỏ trên da do sốt phát ban, còn có thể thấy các chấm xuất huyết ở niêm mạc vòm họng, bệnh nhân bị đau khớp, đôi khi có tràn dịch màng khớp. Tổn thương da thì mất nhanh chỉ sau 3 ngày nhưng sưng hạch thì có thể tồn tại vài tuần đến vài tháng tùy từng trường hợp. Có thể phân lập được virus từ dịch tiết ở vòm họng hoặc từ dịch khớp.

Phòng bệnh sốt phát ban tốt nhất bằng tiêm chủng

Nói chung bệnh tiến triển lành tính không để lại di chứng, nhưng nếu xuất hiện ở phụ nữ mang thai ba tháng đầu thì đôi khi có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi và gây nên các dị tật bẩm sinh ở tim, giác mạc, điếc, kém phát triển não hoặc não úng thủy…

Ngay khi chưa có biểu hiện phát ban, đã có thể lây ngay sang người khác, do đó phòng bệnh bằng cách ly không mang lại hiệu quả cao. Phòng bệnh tốt nhất bằng tiêm chủng. Khi mắc bệnh không nên kiêng gió, kiêng nước… Chú ý luôn giữ cho cơ thể đủ ấm, cần cho bệnh nhân ăn uống đầy đủ để tăng sức đề kháng.

Không được ủ kín bệnh nhân, cần thường xuyên vệ sinh thân thể bằng nước ấm, ở nơi kín gió. Về điều trị, bệnh nhân phải được nghỉ ngơi, dùng một đợt kháng sinh chống nhiễm trùng, kháng histamin… Khi bệnh nhân có biểu hiện bệnh nặng như sốt cao, khó thở, co giật, hôn mê… cần nhanh chóng đến ngay bệnh viện để được điều trị.

Sốt phát ban ở người lớn có lây không?

PGS. Phong cho biết, bệnh sốt phát ban do vi-rút lây lan rất mạnh, phát tán qua đường hô hấp vào không khí, những người không có miễn dịch hoặc miễn dịch kém thì khả năng lây nhiễm cao. Thông thường, bệnh không nguy hiểm nhưng hầu hết sẽ khiến người bệnh mệt mỏi, khó chịu, không làm việc được. Đặc biệt, bệnh “chưa phát đã lây”. Đó là khi người mắc bệnh bị sốt cao đột ngột, đau người, viêm đường hô hấp, ho, chảy nước mũi… thì có nghĩa là trước đó nguồn bệnh đã lây lan, phát tán cho người khác rồi. Với người mắc bệnh, sau 2 – 3 ngày xuất hiện các triệu chứng trên sẽ nổi ban ở mặt, gáy và lan ra khắp người rồi mất dần (các biến chứng của sởi thường xuất hiện sau khi hết phát ban).

Do bệnh có nguy cơ lây lan cao, vì thế khi sốt chưa rõ nguyên nhân cần cách ly ở phòng riêng, không đến chỗ đông người. Cần chú ý giữ vệ sinh răng miệng sạch sẽ, lau người bằng nước ấm. Khi có sốt cao, phải đến khám tại các cơ sở y tế để tìm nguyên nhân và cách điều trị đúng. Mùa thu đông chính là thời điểm dễ mắc và phát bệnh nên cần chú ý vệ sinh và phòng bệnh, PGS. Phong khuyến cáo.

Sốt phát ban ở người lớn kéo dài bao lâu?

Người bị sốt siêu vi thường khỏi  bệnh sau 7 ngày. Tuy nhiên nếu không phát hiện và điều trị sớm rất dể biến chứng sang viêm phế quản phổi. Đây là biến chứng nặng thường gặp và hay bùng phát thành dịch với diển biến phức tạp và nguy hiểm.

Sốt phát ban có được tắm không?

Với các bệnh phát ban, việc kiêng tắm cũng không cần thiết. Quan điểm nước sẽ làm bệnh nặng hơn là không có cơ sở khoa học. Lúc này, da đang không khỏe mạnh nên càng cần được làm sạch để tránh viêm nhiễm. Nhất là ở trẻ em, làn da rất mỏng manh, sức đề kháng kém, trẻ lại không kiềm chế được việc gãi khi ngứa. Do đó nếu để da bẩn, trẻ sẽ mệt mỏi thêm, dễ bị viêm da, thậm chí bội nhiễm, rất nguy hiểm.

Sốt phát ban ở người lớn kiêng gì?

Từ trước tới nay theo quan niệm dân gian thì khi bị sốt phát ban sẽ kiêng đủ thứ như kiêng tắm nước, kiêng ra gió là phản khoa học. Nếu bệnh nhân không vệ sinh sạch sẽ thì thời gian lành bênh kéo dài hơn, gây ra mẩn ngứa và khó chịu, có thể gây ra các biến chứng. Lời tư vấn của bác sĩ như sau:

  • Với bệnh này, chú ý vẫn có thể ăn uống, tắm rửa bình thường (tắm nhanh bằng nước ấm)
  • Không kiêng gió, kiêng nước, mặc quần áo thoáng mát.
  • Nếu không có bất thường, bạn có thể dùng thuốc chống dị ứng (Clopheramin 4mg, lần uống ¼ viên, ngày 1 lần) và vitamin C để tăng sức đề kháng (Ceelin drop uống lần 5 giọt ngày 2 lần).

Trên đây là một số thông tin về sốt phát ban ở người lớn. Chúc các bạn khoẻ mạnh, tham khảo thêm thông tin các bài thuốc hạ sốt  !